పార్లమెంట్ బడ్జెట్ సమావేశాల వేళ రాజకీయ పరిణామాలు అనూహ్య మలుపు తిరిగాయి. లోక్సభ స్పీకర్ ఓం బిర్లాపై అవిశ్వాస తీర్మానం (నిర్మాణ తొలగింపు నోటీసు) ప్రవేశపెట్టేందుకు ప్రధాన ప్రతిపక్షం కాంగ్రెస్ నాయకత్వంలోని విపక్ష కూటమి మంగళవారం (ఫిబ్రవరి 10, 2026) నాడు నోటీసు సమర్పించింది. అయితే, విపక్షాల ఐక్యతలో చీలికలు వస్తూ, ఈ వ్యవహారంలో తృణమూల్ కాంగ్రెస్ (TMC) కీలక నిర్ణయం తీసుకోవడం చర్చనీయాంశంగా మారింది.
కీలక తేదీలు:
- ఫిబ్రవరి 9, 2026: స్పీకర్ తీరుపై నిరసనగా విపక్ష సభ్యుల అత్యవసర భేటీ.
- ఫిబ్రవరి 10, 2026: లోక్సభ సెక్రటేరియట్కు స్పీకర్పై తొలగింపు నోటీసు అందజేసిన విపక్షాలు.
- 14 రోజుల గడువు: నోటీసు ఇచ్చిన తేదీ నుండి చర్చకు పట్టే కనీస సమయం.
ముఖ్యాంశాలు:
విపక్షాల ఫిర్యాదు – పక్షపాత ఆరోపణలు: స్పీకర్ ఓం బిర్లా సభను నిష్పక్షపాతంగా నడపడం లేదని, కేవలం అధికార పక్షానికే కొమ్ముకాస్తున్నారని కాంగ్రెస్ ఆరోపించింది. విపక్ష సభ్యుల మైకులు కట్ చేయడం, కీలక అంశాలపై చర్చకు నిరాకరించడం మరియు సభా మర్యాదలను ఉల్లంఘిస్తున్నారని నోటీసులో పేర్కొన్నారు. ముఖ్యంగా ప్రతిపక్ష నేత రాహుల్ గాంధీకి తగిన సమయం ఇవ్వడం లేదని, విపక్షాల గొంతు నొక్కే ప్రయత్నం జరుగుతోందని వారు ధ్వజమెత్తారు. రాజ్యంగంలోని అధికరణ 94 ప్రకారం ఈ తొలగింపు ప్రక్రియను చేపట్టాలని డిమాండ్ చేశారు.
టీఎంసీ షాక్ – విపక్ష కూటమిలో చీలిక: అంతటా విపక్షాలు ఏకతాటిపై ఉన్నాయని భావిస్తున్న తరుణంలో, మమతా బెనర్జీ నేతృత్వంలోని తృణమూల్ కాంగ్రెస్ (TMC) ఈ తీర్మానానికి మద్దతు ఇవ్వడానికి నిరాకరించింది. స్పీకర్పై అవిశ్వాస తీర్మానం ప్రవేశపెట్టడంపై తమకు ముందస్తు సమాచారం లేదని, ఇది కాంగ్రెస్ ఏకపక్ష నిర్ణయమని టీఎంసీ నేతలు అసహనం వ్యక్తం చేశారు. విపక్ష కూటమిలో సమన్వయ లోపం ఉందని ఈ పరిణామం స్పష్టం చేస్తోంది. టీఎంసీ వైఖరి వల్ల విపక్షాల బలం తగ్గి, ప్రభుత్వానికి రాజకీయంగా లాభం చేకూరే అవకాశం కనిపిస్తోంది.
ప్రభుత్వ కౌంటర్ మరియు భవిష్యత్తు పరిణామాలు: మరోవైపు అధికార బీజేపీ ఈ తీర్మానాన్ని తీవ్రంగా ఖండించింది. స్పీకర్ పదవిని వివాదాల్లోకి లాగడం అప్రజాస్వామికమని మండిపడింది. సంఖ్యాబలం పరంగా చూస్తే ఈ తీర్మానం నెగ్గే అవకాశం లేదని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. అయితే, స్పీకర్పై నోటీసు ఇచ్చిన తర్వాత నిబంధనల ప్రకారం ఆయన సభాధ్యక్ష స్థానంలో కూర్చోకూడదు (చర్చ జరిగే సమయంలో). ఇది సభా నిర్వహణపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. విపక్షాల మధ్య ఏకాభిప్రాయం లేకపోవడంతో ఈ తీర్మానం కేవలం నిరసనకే పరిమితం కావచ్చని తెలుస్తోంది.
తీవ్రమైన అస్త్రం:
లోక్సభ స్పీకర్పై అవిశ్వాస తీర్మానం అనేది పార్లమెంటరీ ప్రజాస్వామ్యంలో ఒక తీవ్రమైన అస్త్రం. అయితే, టీఎంసీ వంటి కీలక పార్టీ మద్దతు ఉపసంహరించుకోవడం విపక్షాల వ్యూహాన్ని దెబ్బతీసింది. ఇది కాంగ్రెస్ నాయకత్వ సామర్థ్యంపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తడమే కాకుండా, బడ్జెట్ చర్చల నుండి ప్రజల దృష్టిని మళ్లించే అవకాశం ఉంది. ప్రభుత్వం దీనిని అవకాశంగా తీసుకుని విపక్షాల బలహీనతను ఎండగట్టే ప్రయత్నం చేస్తోంది.
