లెబనాన్పై ఇజ్రాయెల్ పదేపదే జరుపుతున్న వైమానిక దాడులను నిరసిస్తూ, వ్యూహాత్మకంగా అత్యంత కీలకమైన ‘హార్ముజ్ జలసంధి’ని (Strait of Hormuz) తాము మళ్లీ మూసివేస్తున్నట్లు ఇరాన్ సైన్యం సంచలన ప్రకటన చేసింది. ఇజ్రాయెల్ సైనిక చర్యలు కొనసాగడం మరియు ఇటీవల కుదిరిన కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని అమెరికా ఉల్లంఘించడమే దీనికి ప్రధాన కారణమని టెహ్రాన్ ఆరోపించింది.
ఈ వారంలోనే అమెరికా-ఇరాన్ దేశాల మధ్య కుదిరిన తాత్కాలిక అవగాహనా ఒప్పందం (MoU) ప్రకారం హార్ముజ్ జలసంధి ద్వారా నౌకల రాకపోకలను పునరుద్ధరించాల్సి ఉంది. అయితే, లెబనాన్లో ఇజ్రాయెల్ దాడుల కారణంగా పశ్చిమాసియాలో ఉద్రిక్తతలు ఒక్కసారిగా పెరగడంతో ఇరాన్ ఈ కఠిన నిర్ణయం తీసుకుంది. ఈ వేదికగా అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో సరికొత్త సంచలనాలకు తెరలేపుతూ తమ పటిష్టమైన సంకల్పాన్ని చాటారు.
ఒప్పంద ఉల్లంఘనలపై ఇరాన్ ఆగ్రహం
ఇరాన్ సంయుక్త సైనిక కమాండ్ (ఖాతమ్ అల్-అన్బియా కేంద్ర ప్రధాన కార్యాలయం) శనివారం అధికారిక ప్రకటన విడుదల చేస్తూ.. అమెరికాతో కుదిరిన 14 నిబంధనల ఒప్పందంలోని మొదటి నిబంధనను వాషింగ్టన్ పూర్తిగా ఉల్లంఘించిందని ఆరోపించింది. అన్ని రకాల ఫ్రంట్లలో (లెబనాన్తో సహా) తక్షణమే మరియు శాశ్వతంగా సైనిక చర్యలను నిలిపివేయాలనేది ఆ నిబంధన యొక్క ముఖ్య ఉద్దేశం.
అయినప్పటికీ, దక్షిణ లెబనాన్ నుండి వైదొలగడానికి ఇజ్రాయెల్ నిరాకరిస్తూ గడిచిన రెండు రోజుల్లో జరిపిన మెరుపు దాడుల్లో డజన్ల కొద్దీ ప్రజలు ప్రాణాలు కోల్పోయారని ఇరాన్ పేర్కొంది. ఈ దాడులను అడ్డుకోవడంలో అమెరికా విఫలమైందని, శత్రువుల నమ్మకద్రోహానికి సమాధానంగా తాము తీసుకున్న ‘మొదటి వ్యూహాత్మక అడుగు’ ఈ జలసంధి మూసివేత అని స్పష్టం చేసింది. ఒకవేళ ఇజ్రాయెల్ అగ్రసివ్ దాడులు ఆపకపోతే, తదుపరి కఠినమైన చర్యల ప్రణాళికలు కూడా సిద్ధంగా ఉన్నాయని హెచ్చరించింది.
నౌకలకు ఐఆర్జీసీ (IRGC) కఠిన హెచ్చరికలు
ఇరాన్ ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ (IRGC) నావికాదళం అంతర్జాతీయ నౌకాయాన సంస్థలకు కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసింది. వాణిజ్య మరియు రవాణా నౌకలు ఎవరూ హార్ముజ్ జలసంధి పరిసర ప్రాంతాలకు రాకూడదని, ఈ ఆదేశాలను ఉల్లంఘిస్తే ఆయా నౌకల భద్రతకు తాము బాధ్యత వహించబోమని, తీవ్ర ముప్పు పొంచి ఉంటుందని హెచ్చరించింది.
మరోవైపు, స్విట్జర్లాండ్లో అమెరికా ప్రతినిధులతో అణు కార్యక్రమం మరియు శాశ్వత శాంతి ఒప్పందంపై చర్చలు జరిపేందుకు ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాగ్చీ నేతృత్వంలోని ఉన్నత స్థాయి దౌత్య బృందం బయలుదేరింది. అయితే, ఒప్పందాలు కేవలం కాగితాలకే పరిమితమైతే మధ్యప్రాచ్యం నుండి ఇంధన సరఫరా నిలిచిపోవడం ఖాయమని ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ సలహాదారులు సామాజిక మాధ్యమాల ద్వారా తేల్చి చెప్పారు.
అమెరికా భిన్న స్వరం.. జలసంధి తెరిచే ఉందన్న వాషింగ్టన్
ఇరాన్ జలసంధిని మూసివేసినట్లు ప్రకటనలు గుప్పిస్తున్నప్పటికీ, క్షేత్రస్థాయిలో అటువంటి ఆంక్షలేవీ అమలు కావడం లేదని అమెరికా స్పష్టం చేసింది. యూఎస్ వైస్ ప్రెసిడెంట్ జేడీ వెన్స్ ఫాక్స్ న్యూస్తో మాట్లాడుతూ.. హార్ముజ్ జలసంధిని ఇరాన్ మూసివేసినట్లు ఎలాంటి ఆధారాలు లేవని, వాణిజ్య నౌకల రాకపోకలు యథావిధిగా సాగుతున్నాయని పేర్కొన్నారు.
అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ (CENTCOM) ప్రతినిధి కెప్టెన్ టిమ్ హాకిన్స్ కూడా స్పందిస్తూ.. హార్ముజ్ జలసంధిపై ఇరాన్కు పూర్తి నియంత్రణ లేదని, అంతర్జాతీయ చట్టాల ప్రకారం నౌకల ప్రవాహం కొనసాగుతోందని, తాము పరిస్థితిని నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తున్నామని చెప్పారు. ప్రపంచ చమురు మరియు సహజ వాయువు (LNG) సరఫరాలో ఐదో వంతు వాటా కలిగిన ఈ కీలక జలసంధి చుట్టూ జరుగుతున్న ఈ పరిణామాలు అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లను మరియు స్టాక్ మార్కెట్లను తీవ్ర ఆందోళనలోకి నెట్టేస్తున్నాయి.
