ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ ప్రతిష్టాత్మక జీ7 (G7) అంతర్జాతీయ శిఖరాగ్ర సదస్సులో పాల్గొని ప్రపంచ దేశాల మధ్య సరికొత్త దౌత్య సంబంధాలకు, సమగ్ర అభివృద్ధికి బలమైన పునాది వేశారు. ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను గాడిలో పెట్టడంతో పాటు పర్యావరణ పరిరక్షణ, సుస్థిర వృద్ధి, కృత్రిమ మేధ (AI) సాంకేతికతను మానవాళి శ్రేయస్సు కోసం వినియోగించడంపై ఈ సదస్సులో సుదీర్ఘంగా చర్చించారు. గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల గొంతుకను అంతర్జాతీయ వేదికపై బలంగా వినిపించడంలో భాగంగా, అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల ప్రయోజనాల కోసం భారత్ ఎల్లప్పుడూ అగ్రభాగాన నిలుస్తుందని స్పష్టం చేశారు.
ఐమెక్ తరహాలో ఇంపాక్ట్
అంతర్జాతీయ కనెక్టివిటీ, వాణిజ్యానికి మరింత ఊతమిచ్చేలా ‘ఇంపాక్ట్’ (IMPACT – International Mobilisation Partnership for Accelerating Connectivity and Trade) అనే సరికొత్త వ్యూహాత్మక భాగస్వామ్యాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని ప్రతిపాదించారు. గతంలో ప్రకటించిన భారత్-పశ్చిమాసియా-ఐరోపా ఆర్థిక కారిడార్ (IMEC) తరహాలోనే, ఆఫ్రికా, లాటిన్ అమెరికా, పసిఫిక్ ద్వీప దేశాలను కనెక్టివిటీ ప్రాజెక్టులతో అనుసంధానించడానికి ఈ సరికొత్త వేదికను ఉపయోగించుకోవచ్చని సూచించారు.
జీ7 దేశాల వద్ద ఉన్న భారీ పెట్టుబడులు, భారతదేశానికి చెందిన అపారమైన యువ నైపుణ్యాలు (టాప్ టాలెంట్), గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల భాగస్వామ్యం.. ఈ మూడింటినీ కలపడం ద్వారా అంతర్జాతీయ వాణిద్యాన్ని వేగవంతం చేయవచ్చని విశ్లేషించారు. పశ్చిమాసియా సంక్షోభం కారణంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇంధన, ఎరువులు, ఆహార సరఫరా గొలుసులు దెబ్బతిని అభివృద్ధి చెందుతున్న పేద దేశాలు తీవ్రంగా నష్టపోతున్నాయని గుర్తుచేస్తూ, గ్లోబల్ సౌత్ దేశాల ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని కాపాడేందుకు అంతర్జాతీయ ఆర్థిక సంస్థలు ప్రత్యేక సహాయక వ్యవస్థలను రూపొందించాలని పిలుపునిచ్చారు.
ఈ అంతర్జాతీయ సదస్సు వేదికగా ప్రపంచ దేశాల అధినేతలతో ద్వైపాక్షిక సంబంధాల బలోపేతంపై చర్చలు జరిగాయి. ముఖ్యంగా డిజిటల్ పబ్లిక్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ (DPI), హరిత ఇంధన రంగాలలో అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యాన్ని పెంపొందించడం ద్వారా గ్లోబల్ సప్లై చైన్ను మరింత బలోపేతం చేయవచ్చని చర్చించారు. పర్యావరణ మార్పుల సవాళ్లను ఎదుర్కొనేందుకు ప్రపంచ దేశాలు ఉమ్మడి వ్యూహంతో ముందుకు సాగాలని, అందుకోసం భారత్ ప్రతిపాదించిన ‘మిషన్ లైఫ్’ (LiFE) విధానాన్ని అవలంబించాలని కోరారు.
ఉగ్రవాదం నిర్మూలన, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల సడలింపు ద్వారానే ప్రపంచవ్యాప్తంగా శాంతిభద్రతలు సాధ్యమవుతాయని వివిధ దేశాల నేతలు ఈ సందర్భంగా ఏకాభిప్రాయానికి వచ్చారు. మరోవైపు అంతర్జాతీయ దౌత్య రంగంలో ఈ సదస్సు ఒక మైలురాయిగా నిలవనుంది. సాంకేతికత, అంతరిక్ష పరిశోధనలు, రక్షణ రంగాలలో పరస్పర సహకారాన్ని మరింత విస్తృతం చేసుకునేందుకు వివిధ దేశాల మధ్య పలు కీలక ఒప్పందాలు కుదిరాయి.
ప్రపంచ ఆర్థిక శక్తుల మధ్య సమన్వయాన్ని పెంచడం ద్వారా అంతర్జాతీయ మార్కెట్లకు సరికొత్త ఊపు లభిస్తుందని ఆర్థిక నిపుణులు భావిస్తున్నారు. ఈ సదస్సులో పలు దేశాల అగ్రనేతలు, దౌత్యవేత్తలు మరియు అంతర్జాతీయ సంస్థల ప్రతినిధులు పాల్గొని ప్రపంచాన్ని ఎదుర్కొంటున్న ప్రస్తుత సవాళ్లపై తమ అభిప్రాయాలను పంచుకున్నారు.
అంతర్జాతీయ దౌత్య వేదికలపై ప్రపంచ దేశాల మధ్య సమన్వయాన్ని పెంచుతూ ఆర్థిక స్థిరత్వం వైపు అడుగులు వేయడం ప్రస్తుత కాలంలో ఎంతో అవసరం. వివిధ దేశాల మధ్య కుదిరిన ఇటువంటి ఉన్నత స్థాయి ఒప్పందాలు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థకు మరింత భరోసానిస్తాయి. రాబోయే రోజుల్లో ఈ విధానాలు పూర్తిస్థాయిలో అమలైతే గ్లోబల్ మార్కెట్లలో వృద్ధి రేటు పెరగడంతో పాటు శాంతియుత వాతావరణం ఏర్పడుతుందని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు.
