ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర చరిత్రలో మరో చారిత్రాత్మక ఘట్టం ఆవిష్కృతం కాబోతోంది. విశాఖపట్నం వేదికగా ప్రపంచ ప్రఖ్యాత టెక్ దిగ్గజం గూగుల్ తన ఏఐ (AI) డేటా సెంటర్ను ఏర్పాటు చేయనుంది. ఈ భారీ ప్రాజెక్టుకు ముఖ్యమంత్రి నారా చంద్రబాబు నాయుడు మంగళవారం (ఏప్రిల్ 28, 2026) తర్లువాడలో శంకుస్థాపన చేయనున్నారు. సుమారు రూ. 1.35 లక్షల కోట్ల (15 బిలియన్ డాలర్లు) పెట్టుబడితో ఏర్పాటు కానున్న ఈ కేంద్రం విశాఖ రూపురేఖలను మార్చేయనుంది.
విశ్వఖ్యాతి దిశగా విశాఖ – గూగుల్ రాక
విశాఖపట్నం, అనకాపల్లి జిల్లాల్లోని సుమారు 360 ఎకరాల్లో ఈ డేటా సెంటర్లు విస్తరించనున్నాయి. ఒక గిగావాట్కు పైగా విద్యుత్ సామర్థ్యంతో నడిచే ఈ కేంద్రం 2028 నాటికి పూర్తిస్థాయిలో అందుబాటులోకి వస్తుందని గూగుల్ సంస్థ ప్రకటించింది. సాఫ్ట్వేర్ రంగంలో హైదరాబాద్కు వచ్చిన గుర్తింపును, ఇప్పుడు విశాఖకు తీసుకురావడమే తన లక్ష్యమని సీఎం చంద్రబాబు పేర్కొన్నారు.
ఈ ప్రాజెక్టు వల్ల ‘స్పీడ్ ఆఫ్ డూయింగ్ బిజినెస్’ మరింత మెరుగుపడుతుందని, సముద్ర గర్భం నుంచి వచ్చే సీ-కేబుల్స్ ద్వారా డేటా రవాణా అత్యంత వేగంగా జరుగుతుందని నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. ఈ కీలక పరిణామాలను ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ నేతృత్వంలోని కేంద్ర ప్రభుత్వం కూడా ప్రోత్సహిస్తోంది. భారత్ను గ్లోబల్ ఏఐ హబ్గా మార్చాలన్న పీఎం మోదీ విజన్కు ఈ కేంద్రం ఊతమివ్వనుంది.
తొలి ప్రైవేట్ డిస్కమ్గా గూగుల్
ఈ డేటా సెంటర్ నిర్వహణ కోసం గూగుల్కు ప్రభుత్వం డీమ్డ్ డిస్ట్రిబ్యూటరీ కంపెనీ హోదాను కల్పించింది. దీనివల్ల రాష్ట్రంలో స్వతంత్రంగా విద్యుత్తును కొనుగోలు చేసి వినియోగించుకునే తొలి ప్రైవేట్ డిస్కమ్గా గూగుల్ నిలవనుంది. రాయలసీమ గ్రీన్ కారిడార్ నుంచి వచ్చే సోలార్, విండ్ పవర్ ద్వారా ఈ కేంద్రానికి అవసరమైన విద్యుత్ను సరఫరా చేయనున్నారు. ఐటీ శాఖ మంత్రి లోకేశ్ కూడా ఈ ప్రాజెక్టుపై స్పందిస్తూ, ఇది రాష్ట్ర యువతకు భారీగా ఉద్యోగ అవకాశాలను కల్పిస్తుందని ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు.
క్వాంటం హబ్గా అమరావతి
విశాఖను సాఫ్ట్వేర్ మరియు ఏఐ కేంద్రంగా తీర్చిదిద్దుతూనే, అమరావతిని క్వాంటం హార్డ్వేర్ హబ్గా మార్చాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. సెమీ కండక్టర్లు, చిప్ తయారీ రంగాల్లో ఏపీని గ్లోబల్ లీడర్గా నిలిపేందుకు క్వాంటం టెస్టింగ్ బెడ్స్ను అమరావతిలో ప్రయోగాత్మకంగా ఏర్పాటు చేస్తున్నారు. ఈ విధంగా అటు వైజాగ్, ఇటు అమరావతి రెండు కూడా రాష్ట్ర ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఇంజిన్లుగా మారనున్నాయి.
విశ్లేషణ
గూగుల్ వంటి గ్లోబల్ కంపెనీ రాకతో విశాఖపట్నం ‘పోర్ట్ సిటీ’ నుంచి ‘డేటా సిటీ’గా రూపాంతరం చెందనుంది. కేవలం డేటా సెంటర్లు మాత్రమే కాకుండా, వీటికి అనుబంధంగా సర్వర్ల తయారీ, కూలింగ్ టెక్నాలజీ వంటి రంగాల్లో కూడా పెట్టుబడులు వచ్చే అవకాశం ఉంది. ఇది రాష్ట్రానికి కేవలం ఆదాయాన్నే కాకుండా, అంతర్జాతీయ స్థాయిలో గుర్తింపును కూడా తీసుకువస్తుంది. పీఎం మోదీ డిజిటల్ ఇండియా మిషన్లో ఏపీ ఇప్పుడు ఒక కీలక భాగస్వామిగా అవతరించింది.
