ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ సుప్రీంకోర్టుతో సహా దేశంలోని న్యాయవ్యవస్థలో సంస్కరణలు మరియు కేసుల త్వరితగతిన పరిష్కారం కోసం ఆకాంక్షిస్తున్న తరుణంలో, దేశ అత్యున్నత న్యాయస్థానం ఒక చరిత్రాత్మక తీర్పును వెలువరించింది. వివిధ రాష్ట్రాల హైకోర్టుల్లో విచారణలు ముగిసినప్పటికీ, తీర్పుల వెల్లడిలో జరుగుతున్న అసాధారణ ఆలస్యానికి చెక్ పెడుతూ సుప్రీంకోర్టు కఠినమైన ‘బైండింగ్’ మార్గదర్శకాలను జారీ చేసింది.
హైకోర్టుల్లో కేసుల జాప్యం, తీర్పులను దీర్ఘకాలం పాటు రిజర్వ్లో ఉంచడంపై తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేసిన ధర్మాసనం.. ఏ కేసులోనైనా ఇరుపక్షాల వాదనలు పూర్తిగా ముగిసిన తర్వాత గరిష్టంగా 3 నెలల లోపే కచ్చితంగా తీర్పును వెలువరించాలని స్పష్టం చేసింది. ఒకవేళ సంబంధిత న్యాయమూర్తులు ఈ నిబంధనలను పాటించకపోతే, ఆయా కేసులను ఏరికోరి వేరే బెంచ్కు బదిలీ చేయాలని ఆదేశించింది.
బెయిల్ ఉత్తర్వులు మరుసటి రోజే.. ఆ రోజే విడుదలకు ఆదేశం
ముఖ్యంగా నిందితుల వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ, బెయిల్ దరఖాస్తులపై సుప్రీంకోర్టు అత్యంత కీలకమైన ఆదేశాలు ఇచ్చింది. హైకోర్టుల్లో బెయిల్ పిటిషన్లపై విచారణ పూర్తయిన తర్వాత, వాటికి సంబంధించిన ఉత్తర్వులను వీలైనంత వరకు మరుసటి రోజే అధికారికంగా ప్రకటించాలని స్పష్టం చేసింది. అంతేకాకుండా, ఆ ఆర్డర్ కాపీలను అదే రోజున జైలు అధికారులకు నేరుగా పంపాలని న్యాయస్థానాలను ఆదేశించింది.
బెయిల్ లభించిన అండర్ ట్రయల్ (విచారణ ఎదుర్కొంటున్న) ఖైదీలను జైలు అధికారులు అదే రోజు లేదా గరిష్టంగా మరుసటి రోజు కల్లా కచ్చితంగా విడుదల చేయాలని తేల్చి చెప్పింది. కేసుల పారదర్శకత కోసం, ఏ తేదీన తీర్పును రిజర్వ్ చేశారనే వివరాలను సంబంధిత హైకోర్టుల అధికారిక వెబ్సైట్లలో స్పష్టంగా ప్రదర్శించాలని పేర్కొంది.
7 రోజుల్లో పూర్తి తీర్పు అప్లోడ్.. లేదంటే బెంచ్ బదిలీ
కోర్టులో ఏదైనా ఒక కేసుకు సంబంధించిన ముఖ్యాంశాన్ని (Operative part) ప్రకటించిన తర్వాత, దానికి గల పూర్తి కారణాలతో కూడిన సమగ్ర తీర్పు ప్రతిని గరిష్టంగా 7 రోజుల్లోగా వెబ్సైట్లో అప్లోడ్ చేయాలని సుప్రీంకోర్టు గడువు విధించింది. ఒకవేళ తీర్పు వెలువరించిన 30 రోజుల్లోగా దానికి సంబంధించిన స్పష్టమైన కారణాలను ఆన్లైన్ వెబ్సైట్లో పెట్టకపోతే.. ఆ కేసును పూర్తిగా రద్దు చేసి, విచారణ కోసం వేరే కొత్త బెంచ్కు బదిలీ చేసే హక్కు ఉంటుందని స్పష్టం చేసింది.
ఈ చరిత్రాత్మక నూతన మార్గదర్శకాలను దేశంలోని అన్ని రాష్ట్రాల హైకోర్టుల ప్రధాన న్యాయమూర్తుల (చీఫ్ జస్టిస్) ముందు ఉంచి తక్షణమే అమలు చేయాలని అన్ని కోర్టుల రిజిస్ట్రార్ జనరల్స్కు సుప్రీంకోర్టు కఠిన ఆదేశాలు జారీ చేసింది.
